Czasowniki nieregularne w języku angielskim – definicja, przykłady i skuteczne sposoby nauki

Czasowniki nieregularne to takie czasowniki w języku angielskim, które w czasie przeszłym nie tworzą formy poprzez dodanie typowej końcówki -ed. W przeciwieństwie do wielu innych czasowników ich druga i trzecia forma zmienia się w nieregularny sposób, dlatego trzeba je zapamiętać. Znajomość tych czasowników jest ważna, ponieważ pojawiają się one w bardzo wielu codziennych wypowiedziach. 

Z tego artykułu dowiesz się:

• czym są czasowniki nieregularne i dlaczego różnią się od czasowników regularnych,

• ile czasowników nieregularnych występuje w języku angielskim i które z nich są najczęściej używane,

• jak skutecznie uczyć się form czasowników nieregularnych oraz jak je wykorzystywać.

Czym są czasowniki nieregularne?

Czasowniki nieregularne to grupa czasowników, których formy w czasie przeszłym nie powstają według standardowej reguły. W języku angielskim wiele czasowników tworzy formę przeszłą poprzez dodanie końcówki -ed, jak w przykładach work – worked czy play – played. Jednak w przypadku czasowników nieregularnych forma przeszła zmienia się w inny sposób – czasami poprzez zmianę samogłoski, a czasami poprzez całkowicie inną formę wyrazu. Ich form nie można łatwo przewidzieć na podstawie jednej zasady gramatycznej. 

Trzy formy czasowników nieregularnych

Aby poprawnie używać czasowników nieregularnych, trzeba poznać ich trzy formy. Pierwsza to forma podstawowa (infinitive), czyli bezokolicznik. Druga to forma Past Simple, używana do opisywania wydarzeń z przeszłości. Trzecia forma to Past Participle, czyli imiesłów bierny, wykorzystywany w czasach Perfect i stronie biernej.

Ile jest czasowników nieregularnych w języku angielskim?

W różnych zestawieniach można znaleźć od około 150 do nawet 200 takich czasowników. W praktyce jednak zdecydowana większość codziennych wypowiedzi wykorzystuje znacznie mniejszą część z nich.

Najczęściej spotykane czasowniki nieregularne w języku angielskim to między innymi:

• be,

• go,

• have,

• make,

• take,

• see,

• come,

• get.

Opanowanie kilkudziesięciu najważniejszych form pozwala już rozumieć dużą część tekstów i rozmów w języku angielskim. 

Najczęstsze typy czasowników nieregularnych

Chociaż czasowniki nieregularne nie podlegają jednej regule gramatycznej, można zauważyć pewne powtarzające się schematy. Dzięki nim nauka staje się łatwiejsza, ponieważ wiele czasowników zmienia się w podobny sposób.

Przykładem mogą być czasowniki, w których wszystkie trzy formy są identyczne, jak put – put – put czy cut – cut – cut. 

Inną grupę stanowią te, w których druga i trzecia forma są takie same, na przykład buy – bought – bought. 

Spotyka się także czasowniki, w których zmienia się samogłoska w środku wyrazu, jak w przykładzie sing – sang – sung. 

Przykłady najczęściej używanych czasowników nieregularnych

Aby dobrze opanować czasowniki nieregularne, niestety w dużej mierze trzeba nauczyć się ich form na pamięć. W przeciwieństwie do wielu innych elementów gramatyki nie istnieje jedna uniwersalna reguła, która pozwoliłaby samodzielnie utworzyć wszystkie ich odmiany. Dlatego w nauce bardzo pomocne są tabele oraz lista czasowników nieregularnych, które pokazują trzy podstawowe formy każdego czasownika. 

Regularne powtarzanie takich zestawień sprawia, że z czasem formy zaczynają być rozpoznawane automatycznie.

Przykłady najczęściej używanych czasowników nieregularnych

W jakich czasach używa się czasowników nieregularnych?

Jednym z najczęstszych kontekstów jest Past Simple, czyli czas opisujący wydarzenia z przeszłości. Przykładem może być zdanie: I went to the cinema yesterday.

Kolejną sytuacją jest Present Perfect, w którym używa się trzeciej formy czasownika, na przykład I have seen this film. W bardziej rozbudowanych zdaniach można spotkać również Past Perfect, który pozwala wskazać, że jedna czynność wydarzyła się wcześniej niż inna. Trzecia forma czasownika jest także używana w stronie biernej, kiedy najważniejsza jest sama czynność, a nie jej wykonawca. 

Jak skutecznie nauczyć się czasowników nieregularnych?

Opanowanie tego zagadnienia wymaga przede wszystkim systematyczności. Zamiast uczyć się bardzo długiej listy naraz, lepiej podzielić materiał na mniejsze części i regularnie powtarzać poznane wcześniej formy. Bardzo pomocne jest także używanie nowych słów w zdaniach, dzięki czemu łatwiej zapamiętać ich praktyczne zastosowanie.

W procesie nauki mogą pomóc między innymi:

• fiszki z trzema formami czasownika,

• krótkie ćwiczenia polegające na uzupełnianiu zdań,

• aplikacje do nauki języków,

• czytanie tekstów i słuchanie materiałów w języku angielskim.

Dzięki takim metodom czasowniki nieregularne w języku angielskim stopniowo utrwalają się w pamięci. Z czasem ich używanie staje się coraz bardziej naturalne podczas mówienia i pisania.

Ćwiczenia – sprawdź swoją znajomość czasowników nieregularnych

Aby lepiej zapamiętać czasowniki nieregularne, warto regularnie wykonywać krótkie ćwiczenia. Dzięki nim łatwiej utrwalić poprawne formy i zauważyć, w jakich sytuacjach są używane w zdaniach. 

Ćwiczenie 1 – Uzupełnij lukę odpowiednią formą czasownika

Uzupełnij zdania właściwą formą czasownika w Past Simple.

Yesterday I ______ (go) to the cinema.

She ______ (buy) a new laptop last week.

We ______ (see) a very interesting movie yesterday.

They ______ (write) an important email in the morning.

Ćwiczenie 2 – Wybierz poprawną formę

Wybierz właściwą formę czasownika.

I have (saw / seen) this film before.

She has (wrote / written) three books.

We have (took / taken) many photos during the trip.

He has (gave / given) me good advice.

Ćwiczenie 3 – Podaj brakującą formę czasownika

Uzupełnij zdania właściwą formą czasowników nieregularnych.

The train ______ (go) to London at 6 a.m. yesterday.

She has ______ (take) my notebook by mistake.

We have ______ (see) this place before.

He ______ (write) a long message yesterday evening.

Ćwiczenie 4 – Popraw błąd w zdaniu

W każdym zdaniu znajduje się błąd związany z czasownikami nieregularnymi. Znajdź go i popraw.

I have went to London two times.

She seen that movie yesterday.

They have wrote a long report.

He have taken my book.

Rozwiązania

Ćwiczenie 1

Yesterday I went to the cinema.

She bought a new laptop last week.

We saw a very interesting movie yesterday.

They wrote an important email in the morning.

Ćwiczenie 2

I have seen this film before.

She has written three books.

We have taken many photos during the trip.

He has given me good advice.

Ćwiczenie 3

The train went to London at 6 a.m. yesterday.

She has taken my notebook by mistake.

We have seen this place before.

He wrote a long message yesterday evening.

Ćwiczenie 4

I have gone to London two times.

She saw that movie yesterday.

They have written a long report.

He has taken my book.

Czasowniki nieregularne są ważnym elementem gramatyki języka angielskiego i pojawiają się w wielu codziennych sytuacjach komunikacyjnych. Choć na początku mogą wydawać się trudne do zapamiętania, w rzeczywistości ich naukę można znacznie uprościć dzięki odpowiedniej organizacji materiału. Pomocne jest poznawanie najczęściej używanych przykładów, ćwiczenie ich w zdaniach oraz regularne powtórki. W ten sposób czasowniki nieregularne przestają być skomplikowanym zagadnieniem i stają się naturalnym elementem języka.